کنداکتیویتی متر چیست؟

کنداکتیویتی متر یا هدایت سنج یک دستگاه اندازه گیری است که برای اندازه گیری میزان هدایت الکتریکی (conductivity) مواد مختلف به کار می رود. هدایت الکتریکی به میزان جریان الکتریکی که به راحتی از یک ماده به ماده دیگر عبور می کند، بستگی دارد. در واقع این دستگاه غلظت یون های حل شده در محلول الکترولیت را اندازه می گیرد. واحد آن میلی زیمنس بر متر است و معیاری برای غلیظ یا رقیق بودن محلول های الکترولیت به طور همزمان با پروسه ی تولید است. موادی که هدایت الکتریکی بالاتری دارند، به عنوان مواد رسانا شناخته می شوند و موادی که هدایت الکتریکی پایین تری دارند، به عنوان مواد نیمه رسانا یا مواد نارسانا شناخته می شوند.شکل زیر نمونه ای از کنداکتیویتی متر آزمایشگاهی BPTCond500 پریسماتک است.

کاربرد کنداکتیویتی متر

هدایت سنج برای اندازه گیری هدایت الکتریکی در مواد مختلف، از جمله آب، خاک، سنگ، فلزات و غیره استفاده می شود. این دستگاه با تزریق جریان الکتریکی به ماده و اندازه گیری ولتاژ الکتریکی در مقابل آن، مقدار هدایت الکتریکی ماده را تخمین می زند. و معمولاً در محیط های صنعتی، آزمایشگاهی و زمین شناسی مورد استفاده قرار می گیرد. کانداکتیویتی متر در کنترل کیفیت آب، اندازه گیری هدایت الکتریکی خاک در زمین شناسی، شناسایی مواد رسانا و نیمه رسانا در صنایع الکترونیک و غیره مورد استفاده قرار می گیرد. به طور کلی کاربرد کنداکتیویتی متر در صنایع مختلف شامل موارد زیر است:

• کنترل کیفیت آب: این دستگاه به منظور اندازه‌گیری هدایت الکتریکی آب به کار می‌رود. هدایت الکتریکی آب به عنوان یکی از شاخص‌های کیفیت آب، نشان دهنده میزان املاح موجود در آب است. با اندازه‌گیری هدایت الکتریکی آب، می‌توان کیفیت آب را ارزیابی کرد و در صورت نیاز به تصفیه آب، اقدامات لازم را انجام داد.
• زمین شناسی: هدایت سنج به منظور اندازه‌گیری هدایت الکتریکی خاک استفاده می‌شود. هدایت الکتریکی خاک، نشان دهنده میزان رطوبت و املاح موجود در خاک است. با اندازه‌گیری هدایت الکتریکی خاک، می‌توان خصوصیات خاکی و زمینی را تعیین کرد و در صورت نیاز به انجام عملیاتی مانند آبیاری، کوددهی و غیره، اقدامات لازم را انجام داد.
• صنایع الکترونیک و فلزات: در صنایع الکترونیک و فلزات به منظور شناسایی مواد رسانا و نیمه رسانا کاربرد دارد. هدایت الکتریکی به عنوان یکی از خصوصیات مهم مواد، نشان دهنده قابلیت هدایت الکتریکی مواد است. با اندازه‌گیری هدایت الکتریکی می‌توان مواد رسانا و نیمه رسانا را شناسایی کرد و در صورت نیاز به تعیین خصوصیات دیگر مانند مقاومت الکتریکی و غیره، دستگاه‌های دیگری مانند رزیستانس متر و ولتاژ متر به کار گرفت.
• صنایع غذایی: در صنایع غذایی به منظور اندازه‌گیری هدایت الکتریکی مواد مختلف به کار می‌رود. این دستگاه به عنوان یکی از ابزارهای کنترل کیفیت مواد و محصولات در صنایع غذایی مورد استفاده قرار می‌گیرد. با اندازه‌گیری هدایت الکتریکی می‌توان میزان نمک، شکر، اسید، پروتئین و غیره در مواد غذایی را تعیین کرد.
• محیط زیست و بهداشت: کنداکتیویتی متر در زمینه‌هایی مانند محیط زیست و بهداشت نیز کاربرد دارد. در محیط زیست، این دستگاه به منظور اندازه‌گیری هدایت الکتریکی آب‌های سطحی و زیرزمینی به کار می‌رود. در بهداشت، کنداکتیویتی متر برای اندازه‌گیری هدایت الکتریکی مواد مختلف به منظور تشخیص و بررسی بیماری‌های مختلف مورد استفاده قرار می‌گیرد.